Sevimli Bilgi Durağı Yazılar

İlah İsmi Nereden Gelir? Tarihsel Bir Yolculuk Geçmişi Anlamaya ve Günümüzle Bağ Kurmaya Çalışan Bir Tarihçinin Bakışı Bir tarihçi olarak, kelimelerin sadece anlamlarıyla değil, aynı zamanda taşıdığı tarihsel yolculuklarla da değer kazandığını biliyorum. “İlah” kelimesi, bu bağlamda, yalnızca bir kavram değil, zamanın derinliklerinde, insanların inançlarını, toplumsal yapıları ve kültürlerini şekillendiren güçlü bir semboldür. İlah ismi, bir varlıkla ilişkilendirilmekten çok, o varlığın insan toplumu üzerindeki derin etkisinin ve onun nasıl anlaşıldığının bir yansımasıdır. Bu yazıda, ilah isminin tarihsel kökenlerini, geçmişteki anlamlarını ve zamanla nasıl evrildiğini inceleyerek, geçmişten günümüze paralellikler kurmaya çalışacağız. İlah İsminin Kökeni: Antik Dönemlere Yolculuk “İlah” kelimesi, temelde Arapçadan…

Küsuf Vakti Nedir? Geçmişten Günümüze ve Geleceğe Uzanan Derinlikli Bir Bakış Hiç düşünmüş müydünüz, bir an bir şeylerin değişmeye başladığını? Gözlerinizin görebildiği her şeyin bir an için silinip gitmesi… İşte, “Küsuf vakti” tam da böyle bir anı ifade eder. Evet, belki de “Küsuf vakti nedir?” diye soruyor olabilirsiniz. Bu kavram, özellikle dini ve astronomik bağlamlarda sıkça karşımıza çıkıyor. Ama aslında çok daha derin anlamlara sahip. Hadi gelin, zamanın bir noktasında, geceyi ve gündüzü bir araya getiren bu özel anı daha yakından keşfedelim. Küsuf Vakti: Tanımı ve Kökeni “Küsuf” kelimesi Arapçadan gelir ve “gizlenme” ya da “sönme” anlamına gelir. En bilinen…

Üçlü Ranza Var Mı? Siyaset Bilimi Perspektifinden Güç, İktidar ve Toplumsal Düzen Bir Siyaset Bilimcisinin Gözünden: Toplumsal Yapılar ve Güç İlişkileri Üçlü ranza var mı sorusu, ilk bakışta basit bir gündelik merak gibi görünebilir. Ancak bu soruya siyaset bilimi perspektifinden yaklaşıldığında, bir toplumun güç ilişkilerini, iktidar yapılarını ve toplumsal düzeni nasıl inşa ettiğini sorgulamaya yönlendiren bir metafor haline gelir. Günümüz toplumlarında, fiziksel yerleşim yerleri, yalnızca bireylerin yaşam alanlarını düzenlemekle kalmaz, aynı zamanda toplumsal normları, politik yapıları ve ideolojileri de yansıtır. Bir ranza tasarımı, özellikle de üçlü ranza gibi alışılmadık bir yapı, toplumun toplumsal yapısını ve iktidar ilişkilerini temsil eden bir…

“İnatçı” Filminin Çekim Mekânı ve Ekonomi Perspektifinden Derinlemesine Analizi Ekonomistin Girişi: Kısıtlı Kaynaklar, Seçimler ve Sonuçları Bir ekonomist olarak düşündüğümüzde, kaynaklar her zaman sınırlıdır. Bu sınırlı kaynaklar; finansal sermaye, insan emeği, mekân seçimi ve zaman gibi unsurları içerir. Film yapımı bağlamında da bu geçerlidir: bütçe, çekim mekânı, ekipman ve zaman kullanımı gibi kaynaklar sınırlıdır ve yönetilmesi gereken kritik karar alanlarıdır. Bu noktada, çekim mekânı seçimi bir “ekonomik tercih” olarak okunabilir: hangi lokasyon seçilecek? ulaşım maliyeti ne olacak? yerel iş gücü kullanılacak mı? gibi sorular yanıtlanmalıdır. Bu bağlamda, 1988 yapımı “İnatçı” filminin çekildiği yerin – Söke ilçesine bağlı Sarıkemer Köyü olduğu tespit…

Bazen, insan hayatında anlamlı bir kelime ya da deyim, bir anda dönüm noktası olur. Öylesine derin bir anlam taşır ki, kelimeleri duyduğunda ruhunda bir şeyler değişir. “Külhan sahibi” de tam böyle bir deyimdir. Bu kelimeyi ilk duyduğumda, kulağımda yankı yapmış, aklımda yer etmiştir. Hadi, sana da bir hikaye anlatayım, belki sen de anlamını daha derinden kavrarsın… Külhan Sahibi Ne Demek? Bir gün, gözlerinden bir dünya görebileceğin biriyle tanıştım. O kişi, hayatta her şeyin çözümü olduğunu savunurdu. Her şeyin bir yolunun olduğunu, bir stratejiyle her sorunun altından kalkılabileceğini düşünürdü. İşte, tam da o gün “külhan sahibi” ne demekmiş, onu öğrendim. İçimdeki…

Ceyda Düvenci Aldatıldı mı? Farklı Perspektiflerden Derinlemesine Bir İnceleme Son dönemde magazin dünyasında sıkça yer alan bir soru var: Ceyda Düvenci aldatıldı mı? Bu soru, ünlülerin özel yaşamlarına dair pek çok tartışmayı da beraberinde getirdi. Hadi, bu konuda farklı bakış açılarına nasıl yaklaşabileceğimizi birlikte inceleyelim. Belki de cevap arayışında en önemli şey, bu tür olayları sadece yüzeysel değil, derinlemesine ele almak. Duygusal etkiler ve analitik bakış açıları arasında nasıl bir denge kurabiliriz? Erkeklerin Perspektifinden: Objektif ve Veri Odaklı Bir Bakış Erkeklerin bu duruma yaklaşımı, genellikle daha objektif ve veri odaklı olur. Ceyda Düvenci’nin aldatılıp aldatılmadığı meselesi, erkekler için genellikle yüzeysel…

Nietzsche’ye Göre Üst-İnsan Nedir? Friedrich Nietzsche, 19. yüzyılın en etkili felsefecilerinden biri olarak, felsefeye yaptığı katkılarla sadece dönemi değil, günümüz düşünce dünyasını da şekillendirmiştir. Nietzsche’nin en çok bilinen ve tartışılan kavramlarından biri de “üst-insan” (Übermensch) fikridir. Üst-insan, Nietzsche’nin felsefesinde, insanın potansiyelinin zirvesine ulaşmış, kendi değerlerini yaratabilen ve kendi yolunu çizebilen bir varlık olarak tanımlanır. Peki, Nietzsche’ye göre üst-insan ne anlama gelir? Bu kavramın tarihsel arka planı nedir ve günümüzde nasıl tartışılmaktadır? Üst-İnsanın Tarihsel Arka Planı Nietzsche, “üst-insan” kavramını, özellikle “Böyle Buyurdu Zerdüşt” (Also sprach Zarathustra) adlı eserinde derinlemesine işler. Burada, Nietzsche’nin geliştirdiği “üst-insan” fikri, bir insanın potansiyelinin tam anlamıyla açığa…

Neden İngiliz Anahtarı Denmiş? Bir Antropolojik Bakış Giriş: Kültürlerin Çeşitliliğini Merak Eden Bir Antropoloğun Daveti İnsanlık tarihi, farklı toplumların geleneklerini, ritüellerini ve sembollerini derinlemesine anlamaya çalışırken, her bir kültürün kendine has kimliğini yansıtan pek çok unsurla karşılaşırız. Her nesnenin, her kelimenin, her ritüelin ardında bazen bilinçli bir seçim, bazen de toplumların geçmişine dayalı derin bir anlam yatar. Birçok kelime, nesne ya da kullanım biçimi, kültürler arası etkileşim ve zaman içinde değişen toplumsal yapılarla şekillenir. Peki, “İngiliz anahtarı” olarak bilinen aracı neden böyle adlandırıyoruz? Bu, belki de en sıradan gibi görünen araçlardan birinin ardında yatan tarihsel, kültürel ve toplumsal izlerin peşinden…

Şarjlı Matkap Kömürü Ömrü Ne Kadardır? Bilim Odaklı, Hikâye Zenginlikli Bir Yazı Merhaba sevgili okur — evde küçük tadilatlar yapan, arada bir bir vidayı sıkmayı ya da delik delip raf monte etmeyi seven biriyle bir kahve eşliğinde sohbet ediyor gibi başlayalım. Geçen aylarda komşum Mehmet Abi’den bir telefon aldım: “Matkabım artık düştüğü gibi güç kaybediyor, sanki bir şey sıkışmış gibi titreşiyor ve de kıvılcımlar çıkıyor” dedi. İnceleyince bir şarjlı matkabın “kömür” olarak adlandırılan parçalarının (aslında karbon fırçaları) ömrünün geleneksel düşünceden daha kısa olabileceğini fark ettim. Bu yazıda, “şarjlı matkap kömürü ömrü ne kadardır?” sorusunu bilimsel verilerle, gerçek dünya örnekleriyle ve hikâyelerle ele alacağız. Siz…

Türkiye’nin En Güneyinde Hangi Şehir Var? Gerçekten Bunu Biliyor Muyuz? Hadi itiraf edelim: Türkiye’nin en güneyinde hangi şehir olduğunu düşündüğünüzde, aklınıza ilk gelen yer nedir? Antalya mı, Mersin mi, yoksa Hatay mı? Aslında, bu soruya verilen cevaplar, sadece coğrafi bilgi eksikliğinden kaynaklanmıyor. Türkiye’nin en güneyindeki şehir sorusu, aynı zamanda ülkenin coğrafi, kültürel ve hatta siyasi yapısına dair ne kadar yüzeysel ve derinliksiz düşündüğümüzü gösteriyor. Bu yazıda, Türkiye’nin en güneyindeki şehri tartışarak, bu konuya dair eksik ve yanlış algıları ortaya koyacağım. Hazır olun, çünkü bu yazı biraz kafa karıştırıcı olabilir! Türkiye’nin En Güneyindeki Şehir: Hatay Evet, evet, şaşırabilirsiniz! Hatay, Türkiye’nin en…